Thời trang "gái Nghệ" của Hương Tràm tôn vinh hay làm loãng văn hóa xứ nghệ?

Cú lột xác ngoạn mục mở ra vùng thẩm mỹ mới của Hương Tràm

Gái NGHỆ đánh dấu một bước rẽ rõ ràng trong hành trình định hình hình ảnh của Hương Tràm. Đây là lần đầu tiên nữ ca sĩ khai thác trực diện bản sắc địa phương theo hướng thời trang, hài hước và tự hào, khác hẳn hình ảnh ballad tình cảm hay nhạc dance sôi động đã gắn liền với tên tuổi cô trước đây. Sự chuyển mình rõ nét này vừa giúp cô giữ được chất riêng, vừa mở ra một vùng thẩm mỹ mới chưa từng xuất hiện trong các dự án trước.

Hương Tràm trong MV Gái Nghệ

Yếu tố tạo ra nhiều thảo luận nhất kể từ khi MV Gái NGHỆ ra mắt chính là phần phục trang – nơi bản sắc xứ Nghệ được đặt vào một ngôn ngữ thời trang hoàn toàn mới.

Không phục dựng quá khứ mà giữ lại DNA văn hóa

Mộ trong những trang phục của Hương Tràm trong MV Gái Nghệ

Stylist Nhật Thiện, người đứng sau toàn bộ phần phục trang của MV, chia sẻ rằng ngay từ giai đoạn xây dựng concept, ê-kíp đã thống nhất một định hướng rõ ràng:

“Đây là một sản phẩm âm nhạc đương đại, vì vậy thời trang cũng cần mang tinh thần sáng tạo của hiện tại, đồng thời lấy văn hoá bản địa làm nền tảng”.

Ảnh: Hương Tràm

Nói cách khác, anh không tiếp cận phục trang theo hướng tái hiện nguyên bản trang phục truyền thống của xứ Nghệ. Thay vào đó, anh chọn đi theo một hướng khác. Đó là giữ lấy DNA của văn hoá thông qua phom dáng, chất liệu, kỹ thuật thủ công và biểu tượng đặc trưng, rồi diễn giải chúng bằng ngôn ngữ thiết kế hôm nay. Nhật Thiện tóm gọn:

“Chúng tôi không phục dựng quá khứ, mà chuyển ngữ bản sắc xứ Nghệ sang ngôn ngữ thời trang đương đại. Mục tiêu không phải là thay thế truyền thống, mà để truyền thống tiếp tục được nhìn thấy, được mặc và được yêu trong đời sống hôm nay”.

Trang phục độc bản định hình “mỹ học xóm nhà”

Nhìn vào từng look, triết lý “chuyển ngữ” văn hóa hiện diện rõ trong từng lựa chọn phối đồ đầy táo bạo.

Áo đội bóng Sông Lam Nghệ An trong MV Gái Nghê Của Hương Tràm

Ở hình ảnh đầu tiên, Hương Tràm xuất hiện với áo thi đấu của Sông Lam Nghệ An. Stylist Nhật Thiện nhấn mạnh đây không đơn thuần là một item thể thao: “Chiếc áo đá bóng này là một biểu tượng văn hoá đại chúng của xứ Nghệ được đặt trong bối cảnh thời trang hiện đại, để tạo sự kết nối với thế hệ trẻ.”

Trang phục thứ 2 trong MV Gái nghệ của Hương Tràm mang tinh thần đô thị

Look thứ hai mang tinh thần đô thị rõ nét hơn, nhưng vẫn giữ sự liên kết với bản sắc truyền thống thông qua họa tiết và chất liệu. Sự đối lập giữa yếu tố hiện đại và thủ công cũng chính là tinh thần mà concept “mỹ học xóm nhà” hướng tới.

Ảnh: Hương Tràm

Look thứ ba là điểm nhấn về kỹ thuật, khi chi tiết khảm xà cừ truyền thống của miền Trung được đưa vào một thiết kế hiện đại nh7 áo corset mà giới trẻ ưa chuộng. Đây cũng là cách Nhật Thiện chuyển ngữ di sản: văn hóa không nằm yên trong bảo tàng mà cần bước ra đời sống đương đại.

Hương Tràm mang hình hình ảnh chợ cá vào MV Gái NGHỆ.

Ở look thứ tư, cảm hứng từ vùng sông nước được thể hiện qua chi tiết vảy cá. Nhật Thiện cho biết đây là hình ảnh “xuất phát từ những chất liệu quen thuộc trong đời sống và văn hoá địa phương, nhưng được chuyển hoá thành ngôn ngữ chất liệu thay vì sao chép theo hình thức truyền thống.”

Ảnh: Hương Tràm

Look thứ năm mang tính biểu tượng cao nhất với hình ảnh Hương Tràm giữa cánh đồng lúa trong khung tranh gỗ. Tại đây, ranh giới giữa di sản và đời sống, giữa trưng bày và hiện thực gần như được xóa nhòa hoàn toàn.

Sự tương phản tôn vinh nét đẹp Gái NGHỆ tại Chợ Vinh

Ảnh: MV Gái Nghệ Hương Tràm

Trong phân cảnh chợ vải Chợ Vinh, Hương Tràm lựa chọn thiết kế sắc trắng tối giản để tạo điểm nhấn giữa không gian đa sắc. Sự tương phản này góp phần làm nổi bật tinh thần gái NGHỆ mà ê-kíp muốn khắc họa: dịu dàng nhưng mạnh mẽ, mềm mại nhưng đầy nội lực.

Ảnh: Hương Tràm

Đặt trong bối cảnh Chợ Vinh, bộ trang phục không chỉ đơn thuần là một lựa chọn styling mà còn trở thành một phần ngôn ngữ hình ảnh của MV: nơi những điều bình dị, quen thuộc của đời sống thường nhật được nhìn lại dưới một lăng kính nghệ thuật mới mẻ và đương đại hơn.

Sự đánh đổi trong sáng tạo và cái nhìn tổng thể về văn hóa

Ảnh: Hương Tràm

Đạo diễn Lương Thiên Lương, một trong hai đạo diễn của MV Gái NGHỆ bên cạnh Kiên Ứng, nhìn nhận phần phục trang trong một tổng thể lớn hơn. Anh thừa nhận mỗi lựa chọn sáng tạo đều đi kèm sự đánh đổi:

“Làm sáng tạo thì mỗi quyết định đều đi kèm với sự đánh đổi. Mình nghĩ điều quan trọng là hiểu rõ mình đang đánh đổi điều gì và vì sao mình lựa chọn như vậy”.

Với anh, điều ê-kíp theo đuổi trong Gái NGHỆ là tinh thần của vùng đất hơn là hình thức của nó – từ những con người gặp ở Vinh, cách họ đón tiếp đoàn phim, cho đến nhịp sống và cảm xúc được cố gắng giữ lại trong từng khung hình. “Với mình, văn hoá là tổng hoà của rất nhiều yếu tố, chứ không chỉ được quyết định bởi một bộ trang phục”, nam đạo diễn chia sẻ thêm.

Khi chất liệu dân gian hòa quyện cùng âm thanh điện tử hiện đại

Ảnh: Hương Tràm

Sự đồng điệu giữa tư duy thời trang và âm nhạc đã tạo nên tính thống nhất cho toàn bộ dự án. Về phần nhạc, Gái NGHỆ chọn hướng dân gian đương đại với bản phối pha trộn giữa pop, electro và rock.

Đây là công thức mà nhiều sản phẩm nhạc Việt gần đây theo đuổi khi muốn đưa chất liệu dân ca vào không gian nghe hiện đại. Tiết tấu giật, dồn dập, kết hợp hiệu ứng âm thanh (sound effect) điện tử tạo cảm giác trẻ trung, sôi động, đối lập có chủ đích với phần lời mang đậm chất ví giặm truyền thống.

Tổng thể, phần thời trang và âm nhạc của Gái NGHỆ đã đặt ra một câu hỏi thực sự đáng suy ngẫm cho thị trường: Khai thác di sản văn hoá trong sáng tác đương đại cần đi đến đâu để được coi là tôn trọng, và dừng lại ở đâu để không trở thành sao chép hay phục dựng đơn thuần.